X
تبلیغات
نماشا
رایتل
پایگاه علمی دانشجویان علوم آزمایشگاهی شاهرود

آدرس آی پی:
سیستم عامل:
نسخه: بیت
اندازه تصویر:

پایگاه علمی دانشجویان علوم آزمایشگاهی شاهرود

ایران طب - ویژه دانشجویان گروه های پزشکی و پیراپزشکی 88

صفحه خانگی اضافه به علاقمندی ها
تبلیغات
تبلیغات

معرفی سایت به دوستان

 
نام شما :
ایمیل شما :
نام دوست شما:
ایمیل دوست شما:


لوگو

خوش آمدید
موضوع: | نویسنده: فرشاد نوروزی

معرفی شهر کرج:


اطلاعات کلی
کشور     : ایران
استان :    البرز
شهرستان  :   کرج
بخش  :   مرکزی


مردم
جمعیت  :   ۱٬۳۷۷٬۴۵۰
رشد جمعیت   :  ۳/۸۸%
تراکم جمعیت  :   ۸٬۵۰۳ نفر بر کیلومتر مربع



کرج یکی از شهرهای بزرگ ایران و همچنین مرکز، استان البرز می‌باشد. جمعیت این شهر برپایهٔ سرشماری سال ۱۳۸۵ خورشیدی برابر با ۱٬۳۷۷٬۴۵۰ نفر بوده‌است که از این جهت پس از شهرهای تهران، مشهد، اصفهان و تبریز به‌عنوان پنجمین شهر پرجمعیت ایران به‌شمار می‌رود.  کرج پس از تهران بزرگ‌ترین شهر مهاجر پذیر ایران است و با توجه به جوان‌ بودن آن نسبت به سایر شهرهای بزرگ ایران، هم‌اکنون به‌عنوان یکی از کلان‌شهرهای کشور به‌شمار می‌آید.


فهرست مندرجات

    * ۱ موقعیت و تقسیمات کشوری
    * ۲ پیشینه تاریخی
    * ۳ مراحل گسترش تاریخی شهرستان
    * ۴ دانشگاه‌ها و مراکز علمی گسترده مستقر در شهر کرج
    * ۵ مکان‌های تاریخی، فرهنگی
    * ۶ جاذبه‌های گردشگری
    * ۷ محله‌ها
    * ۸ حمل و نقل وشبکه ارتباطی
    * ۹ آب و هوای کرج
    * ۱۰ ناموران کرج
    * ۱۱ مکانهای مهم و مشهور
  

 موقعیت و تقسیمات کشوری


کرج با ۱۶۲ کیلومترمربع وسعت در ۳۵ کیلومتری غرب تهران و در دامنه جنوبی رشته کوه البرز قرار گرفته‌است. این شهرستان از شمال به استان مازندران، از جنوب به شهرستان شهریار و استان مرکزی، از غرب به شهرستان ساوجبلاغ و استان قزوین و از شرق به شهرستان تهران محدود است فاصله زمانی کلانشهرکرج تاکلانشهر تهران نیز پانزده دقیقه می باشد.

جلگه پهناور کرج با ارتفاع متوسط ۱۳۲۰ متر از سطح دریا در مسیر راه ارتباطی وسایط نقلیه حامل کالاهای وارداتی و صادراتی از مرز ترکیه و آذربایجان و به مقصد تهران و بالعکس است. کوههای البرز استان مازندران و کرج را از هم جدا کرده‌است. دهستان کرج در میان دره‌های پرپیچ‌وخم البرز و در اطراف جاده چالوس قرار دارند. از تونل کندوان تا روستای مراد تپه در غرب اشتهارد، حوزه فرمانداری کرج را تشکیل می‌دهد. حوزه فرمانداری کرج در سال ۱۳۳۷ برای جمعیتی در حدود ۳۵ هزار نفر و با وسعتی در حدود ۵۸۳۰ کیلومتر مربع بنیاد شد. این شهرستان تا سال ۱۳۶۸ دارای چند بخش شامل: مرکزی، شهریار، رباط کریم و طالقان و اشتهارد بود، ولی پس از تبدیل بخش‌های شهریار و رباط کریم و ساوجبلاغ به شهرستان چهار بخش از آن جدا گردید و هم‌اکنون شامل دو بخش مرکزی و اشتهارد و هفت دهستان است. بخش مرکزی با ۶ دهستان به نام‌های: نسا، آسارا، آدران، کمال آباد، گرمدره از تونل کندوان تا (ماهدشت) یا مرد آباد یا همان شاهدشت قدیم را شامل می‌شود. بخش اشتهارد که از احمدآباد تا مرادتپه ادامه دارد، تنها یک دهستان به نام پلنگ آباد (رحمانیه) دارد. ساکنین کرج اکثرا ثروتمندان تهران و استان تهران می باشند


 پیشینه تاریخی

کرج که هم اکنون بخش قابل توجهی از فشار جمعیت و کم آبی تهران را تحمل می‌کند، از دوران پیش از تاریخ و باستان نیز سرزمینی پرجاذبه و مرکز آب و آبادانی بوده‌است. استعدادهای طبیعی و منابع آبی فراوان سلسله جبال البرز، همچنین خاک حاصلخیز دامنه‌های البرز و دشت منتهی به آن برای اجتماعات بشری مناسب بوده‌است و دلیل آن آثار باستانی ارزشمندی است که در گوشه و کنار این جلگه وسیع و در حاشیه راههای ارتباطی کهن قابل مشاهده‌است. تپه‌های آق تپه، مراد تپه و تپه مردآباد، قلعه‌های تاریخی تنگ گسیل و شهرستانک و آثار دوران اسلامی همچون برج میدانک مغولی، پل و کاروانسرای شاه‌عباسی کرج، کاخ‌های قاجاری و کاخهای رضا شاهی و محمدرضا شاهی حکایت از استمرار استقرارهای پی در پی در این منطقه دارد.


اطلاعات موجود حاکی است که کرج مدتی جزء مازندران و زمانی قسمتی از ری بوده‌است و گاهی از روستاهای طالقان یا شهرستانک محسوب می‌شده‌است.
تا پیش از حمله مغول رفت و آمد کاروان‌ها بیشتر از راهی بوده که از طریق سگزآباد و شهریار به ری می‌رفته. از این دوره به بعد راه قزوین – کرج – ری به قبلی ترجیح داده شده‌است ولی اهمیت کرج در دوره صفوی به دلیل قرار گرفتن بر سر راه قزوین به تهران و تبریز بیشتر شده و کاروانسراها، پلها و قلعه‌های ایجاد شده در حاشیه این جاده به آن هویت بخشیده‌است.




از مورخین معتبری که از کرج یاد کرده، مقدسی است. وی در سده چهارم هجری قمری از کرج به عنوان یکی از روستاهای ری نام برده‌است.در آغاز سده هفتم هجری قمری یاقوت حموی نیز کرج را تابع ری دانسته‌است.
حمدالله مستوفی در سده هشتم هجری قمری کن و کرج را از ولایات تابع طالقان برشمرده و در ذکر رودخانه‌های عراق عجم از کوهرود نام می‌برد که ویژگی‌های آن به طور دقیق قابل تطبیق بر روی رودخانه کرج است.
در سده‌های میانه اسلام و پس از آن به ویژه در عهد آخرین پادشاهان صفوی که تهران مقر حکومتی دربار می‌شود، مسیر قزوین – کرج – تهران مورد توجه قرار می‌گیرد و به احتمال فراوان کاروانسرای صفوی کرج قابل انتساب به همین دوره‌است. باشکوهترین دوره تاریخی، دوره قاجاریه به ویژه عصر فتحعلی شاه و ناصرالدین شاه بوده‌است. در این دوره کرج به علت همجواری با پایتخت و قرار گرفتن بر سر راه ارتباطی سلطانیه و تبریز مورد توجه سلیمان میرزا نیز بوده‌است. مجموعه سلیمانیه کرج به این مقطع زمانی تعلق دارد. در همین دوران سپاهیان زیادی از منطقه عبور کرده و یادداشتهایی از خود بر جای نهاده‌اند که برای دسترسی به اطلاعات جامع تر می‌توان به سفرنامه‌ها مراجعه کرد.
کرج از کلمه کراج به معنی بانگ و فریاد است. زیرا در تپه آتشگاه و کوههای کلاک و قلعه دختر شهرستانک و بز قلعه اشتهارد در ایام تابستان برای خبر رساندن و دیده بانی آتش افروزی می‌شد و در موقع جنگ بدینوسیله از هجوم دشمنان با خبر می‌شدند، در آن روزگار ممکن است، نام کرج، کراج بوده‌است.
در فرهنگ نفیسی کرج به معنی گوی، گریبان، چاک و شکاف آمده و آنرودخانه ایست که در کوههای شمال غربی ری جاری می‌شد و بلوک شهریار و ساوجبلاغ را مشروب می‌سازد و نام دهی است در کنار این رودخانه که پادشاهان قاجار در آنجا بناها و قصرهای عالیه برپا نموده‌اند. همچنین در کتب مختلف آمده، لفظ کرج از کلمه کرژ به معنی کوهپایه‌است.
 



کرج با قدمتی دیرینه و جمعیتی انبوه و پیشینه‌ای تاریخی تا رسیدن به کلانشهر کنونی راه پر پیچ و خمی را پیموده‌است. کرج در محدوده خیابان‌های کشاورز و مصباح، روستایی تابع بخش ساوجبلاغ از توابع حوزه ۱۹ تهران بود و در این دوره مراکز اداری و تجاری آن گاهی تهران، برغان، کردان و هشتگرد بوده‌است. سپس شهر کرج تابع شهرستان تهران شد و نمایندگی‌های ادارات مرکزی به رتق و فتق امور آن می‌پرداختند. این شهرستان با جهشی سریع از دوره روستایی و شهری گذشت و منطقه بسیار وسیعی را در بر گرفت. اشتهارد، شهریار، طالقان، ساوجبلاغ، کوهپایه و بخش حومه تابع استان تهران، همه قلمرو کرج به حساب می‌آمد. پس از انقلاب اسلامی، با گسترش سریع و افزایش جمعیت و پیدایش قطب‌های جاذبه‌ای، کرج به چندین شهرستان و منطقه تقسیم شد؛ که اینک هر کدام از بخش‌های پیشین به یک شهرستان و بسیاری از روستاهای اقماری آن خود به شهر و شهرک‌هایی تبدیل شده‌اند.

محدوده‌ای که امروز کرج بزرگ (شهر کرج) نامیده می‌شود، در گذشته شامل روستاهایی تابع حوزه کن، شهرستان شمیران، ساوجبلاغ و شهریار بوده است؛ و کلاک، سرجو، حصار، وسیه، باغ پیر، بیلقان، حسین‌آباد بیلقان، علی‌آباد پرگیرک، تپه مرادآباد، بیدستان، صحرای ویان، جوادآباد، نهر رستم، دره دروا، حسن‌آباد، حاجی‌آباد، صوفی‌آباد، وهرجرد (ورگرد)، دلمبر، حیدرآباد، میان‌جاده، شنبه‌دژ، نوزمین، سیاه کلان، کسین، کارخانه قند، حسین‌آباد مهرشهر، پیشاهنگی، گلدشت، جو مردآباد، سرحد آباد، آسیا برجی، سرآسیاب، ده کرج، حسین‌آباد راه‌آهن، شهر صنعتی، اطراف امامزاده طاهر و امامزاده حسن، باغ فلاحت و مناطق دیگری که درسال‌های اخیر در محدوده شهر کرج قرار گرفته، را در بر می‌گرفته‌است.

در سال ۱۳۸۹ خورشیدی پس از تصویب مجلس شورای اسلامی، شهر کرج به همراه ۳ شهرستان دیگر در قالب استان البرز جای گرفت.

برپایه بررسی‌های سال ۱۳۸۷ خورشیدی کلانشهر کرج در آن سال دارای ۶۸۰ هکتار بافت فرسوده شهری بوده‌است.


    * پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران
    * دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج
    * دانشگاه هنر
    * دانشگاه تربیت معلم
    * دانشگاه جامع علمی - کاربردی
    * دانشگاه پیام نور
    * دانشکده علوم پزشکی
    * آموزشکده فنی شهید بهشتی
    * آموزشکده فنی هفده شهریور
    * آموزشکده عالی سما واحد کرج
    * آموزشکده عالی محیط زیست کرج
    * مرکز تربیت معلم حکیم ابوالقاسم فردوسی فردیس
    * پژوهشگاه مواد وانرژی کرج
    * دبیرستان و مرکز پیش دانشگاهی البرز(کالج البرز)

مکان‌های تاریخی، فرهنگی


کاروانسرای شاه‌عباسی

در حوزه فرمانداری کرج بیش از ۱۰۰ اثر با ارزش فرهنگی – تاریخی و هنری شناسایی شده و در گزارش بررسی و شناسایی این منطقه درج گردیده که در این مقاله به شرحی کوتاه درباره دهستان پرداخته می‌شود.

    * آثار فرهنگی- تاریخی دهستان‌های نسا، آسارا و آدران

دهستان‌های نسا، آسارا و آدران در منطقه‌ای کوهستانی قرار داشته و آبادیهای آن‌ها در دره‌های پرشیب و یا بر حاشیه مرتفع کوه‌ها ایجاد شده‌است.ولی آبادی آدران نسبت به نسا و آسارا وسیع تر و بیشتر است و زمینهای کشاورزی و باغات میوه فراوان ترند به همین دلیل از دیرباز در این منطقه کشاورزی رونق بیشتری داشته و در نتیجه سکونت در روستاها مداوم و دایمی است.

    * آثار فرهنگی – تاریخی دهستانهای کمال آباد، گرمدره، محمدآباد و شهر کرج


در این محدوده از حوزه فرمانداری کرج آثار ارزشمند و چشمگیری وجود دارد که شماری از آنها توسط کارشناسان میراث فرهنگی استان تهران و کرج معرفی شده و تعدادی نیز در حال مرمت و استحکام بخشی هستند. در این میان دو گرمابه قدیمی واقع در روستاهای هلجرد و بیلقان در عین سلامت و اهمیت، کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند.
 جاذبه‌های گردشگری
دریاچه سد امیرکبیر (سد کرج)
جاده کرج - چالوس پس از تونل کندوان


کرج و مناطق پیرامون آن همواره به عنوان منطقه‌ای خوش و آب و هوا میزبان بسیاری از شهروندان تهرانی بوده است. آب و هوای دلپذیر و خنک کرج در کنار چشم‌اندازهای زیبای طبیعی موقعیت مناسبی را برای ترویج گردشگری در این شهر فراهم می‌کند. از جمله جاذبه‌های گردشگری کرج می‌توان جاده زیبای کرج - چالوس، باغ سیب مهرشهر کرج، کاخ مروارید (شمس)، پارک خانواده جهانشهر و روستای تاریخی آتشگاه را نام برد.

کاروانسرای شاه‌عباسی، پل تاریخی کرج و امامزاده طاهر کرج که مدفن بسیاری از ناموران شعر و هنر معاصر ایران است از دیگر جاذبه‌های تاریخی - فرهنگی گردشگری کرج به شمار می‌روند.

دیگر جاذبه‌های گردشگری کرج:

    * مجموعه سد امیرکبیر، امکانات ورزش‌های آبی از جمله قایق سواری، اسکی روی آب، ماهیگیری
    * پیست اسکی دیزین
    * پیست اسکی خور
    * روستای آتشگاه کرج
    * آتشکده تخت رستم
    * کاخ سلیمانیه واقع در دانشکده کشاورزی
    * آرامگاه شاهزاده سلیمان
    * باغ لاله گچسر
    * دره ارنگه
    * دهکده واریان
    * روستای برغان
    * دریاچه سد طالقان
    * باغات طالقان
    * روستای آغشت
    * رودخانه کرج
    * غار یخ‌مراد
    * دره پل خواب
    * روستای وینه
    * آبشار آدران
    * باغ گلها
    * مرکز خرید مهستان
    * پارک خانواده کرج با امکانات ورزشی و تفریحی
    * پارک تنیس
    * باغات جهانشهر
    * کوه باغستان کرج

 

از محله‌های قدیمی کرج که دارای ساکنین اصیل و بومی هستند می‌توان به محله‌های مصباح، حاجی‌آباد، جوادآباد، آسیاب برجی، حصارک، میان‌جاده، حصار، کلاک و سرحدآباد اشاره کرد. گویش بومی کرج که به گویش‌های ایرانی مناطق شمالی‌تر همانندی داشته در این محله‌ها صحبت می‌شده‌است.


دیگر محله‌ها:

    * شهرک استاندارد
    * چهارراه طالقانی
    * اتحاد
    * شهرک استادان
    * اسلام‌آباد
    * آسیاب برجی
    * اصفهانی‌ها
    * اکبرآباد
    * آسارا
    * باغستان
    * محله بهار
    * جهانشهر
    * جوادآباد
    * چهارصددستگاه کرج
    * حاجی‌آباد
    * حسن‌آباد
    * حسین‌آباد

   

    * حصار
    * حصار بالا
    * حصارک
    * حیدرآباد
    * خیابان فردوسی
    * دهقان‌ویلا
    * دولت‌آباد
    * رزکان نو
    * زیبادشت
    * ساسانی (شهید صدوقی)
    * سرجوب
    * سرحدآباد
    * سهرابیه
    * شاهین ویلا
    * شهر صنعتی
    * شهرک ۱۱۰
    * جعفرآباد (جعفریه)

   

    * شهرک امام
    * شهرک امام رضا
    * شهرک جهازی‌ها
    * شهرک خاتم الانبیاء
    * شهرک ذوب آهن
    * شهرک شاهد
    * شهرک شهید رستمی
    * شهرک شهید مطهری
    * شهرک شیخ سعدی
    * شهرک فرهنگیان
    * شهرک وحدت
    * شهرک یاس
    * شکرآباد
    * عظیمیه (شهرک رسالت)
    * فاز ۴
    * فردیس
    * قزلحصار
    * قلمستان

   

    * کلاک
    * کوی امامیه
    * کوی بنفشه
    * کوی شقایق
    * کوی قائم
    * کوی کارمندان جنوبی
    * کوی کارمندان شمالی
    * کوی مدرس
    * کوی ولی‌عصر
    * کیانمهر
    * گرمدره
    * گلشهر
    * گوهردشت (رجایی‌شهر)
    * مرکز شهر کرج
    * مصباح کرج
    * ماهدشت
    * مشکین دشت

   

    * محمد شهر
    * مهرویلا
    * مهرشهر
    * نوروزآباد
    * همت‌آباد
    * وسیه
    * وهرجرد
    * ویان
    * شهرک پیشاهنگی
    * شهرک گلدشت

 حمل و نقل وشبکه ارتباطی:
کلان شهر کرج از دیرباز، پل ارتباطی و گلوگاه بسیار مهمی در حد فاصل تهران- قزوین و شهرهای استان مازندران بوده‌است. همچنین در طی سه دهه گذشته با ایجاد شبکه راه‌های جدید و احداث آزادراه‌های منشعب و عبوری از آن بر اهمیت این شهر در مسیر ارتباطی تهران به کشورهای اروپایی افزوده شده‌است. مهم‌ترین راه‌های ارتباطی کرج عبارت‌اند از:

1:  آزادراه تهران- کرج- قزوین به طول ۱۵۹ کیلومتر
2:  راه آسفالته کرج- هشتگرد به طول ۳۸ کیلومتر
3:  راه آسفالته کرج- چالوس به طول ۱۶۱ کیلومتر
4:  راه آسفالته کرج- شهریار به طول ۱۸ کیلومتر
5:  راه آسفالته کرج- بوئین زهرا به طول ۹۸ کیلومتر
6:  راه آسفالته کرج- رباط کریم به طول ۴۰ کیلومتر
7:  راه آسفالته کرج- گاجره – دیزین- شمشک به طول ۸۲، ۸۸ و ۱۰۳ کیلومتر



همچنین در سال ۱۳۸۰ انواع راه‌های موجود در شهرستان کرج (آسفالت، اصلی، فرعی، شنی) بالغ بر ۶۳۶ کیلومتر بوده‌است. پایانه‌های مسافربری کرج نقش عمده‌ای را در زمینه ترابری و جابجایی بار و مسافر از مقصد کرج به سوی نقاط مختلف ایران بر عهده دارند. همچنین در سال ۱۳۷۷ فعالیت روزانه قطار سریع‌السیر کرج- تهران (مترو-خط ۵) مورد بهره‌برداری قرار گرفت و از ایستگاه مرکزی کرج تا ایستگاه صادقیه (آریاشهر) تهران می‌توان استفاده نمود و ادامه مسیر در جنوب تهران به ایستگاه شهر ری و بهشت زهرا و شمال تهران به ایستگاه میرداماد منتهی می‌گردد. در حال حاضر مترو در مسیر کرج- مهرشهر به طول ۱۱ کیلومتر مورد بهره برداری قرار گرفته‌است. ایستگاه راه آهن شهر کرج که در قسمت جنوب آزادراه تهران-کرج قرار دارد یکی دیگر از شبکه‌های انتقال مسافر و بار می‌باشد که فاصله آن از تهران به کرج ۴۱ کیلومتر و از ایستگاه کرج تا قزوین ۱۰۳ کیلومتر است.



 آب و هوای کرج

کرج از دیرباز به آب و هوای ییلاقی و مطلوب شهرت داشت و یکی از دلایل مهاجرت پذیر بودن شهر کرج همین آب و هوای دلپذیر آن است امروزه هوای کرج به دلیل گسترش شهر و تردد زیاد وسائل نقلیه و وجود کارخانه ها و شهرکهای صنعتی رو به آلودگی است به طوری که در فصل زمستان وپاییز وارونگی دما کاملا قابل لمس است.